Ρωσία: Νυχτερινός περιορισμός στην επικεφαλής παιδικού ξενώνα για ανάρτηση κατά του πολέμου

Ρωσικό δικαστήριο επέβαλε περιοριστικά μέτρα στη Λίντα Μονιάβα, ιδρύτρια και επικεφαλής του φιλανθρωπικού οργανισμού «Dom s mayakom» («Σπίτι με φάρο»), ο οποίος παρέχει παρηγορητική φροντίδα σε βαριά άρρωστα παιδιά και νέους. Η Μονιάβα κατηγορείται για διάδοση «εσκεμμένα ψευδών πληροφοριών» σχετικά με τις ενέργειες των ρωσικών ενόπλων δυνάμεων στην Ουκρανία.

Η απόφαση εκδόθηκε την Πέμπτη 3 Σεπτεμβρίου 2026 από το Περιφερειακό Δικαστήριο Σιμόνοφσκι της Μόσχας, μετά τη σύλληψή της την προηγούμενη ημέρα. Αντί για προφυλάκιση, το δικαστήριο επέβαλε απαγόρευση εξόδου από την κατοικία κατά τη νύχτα, περιορισμό στη χρήση του διαδικτύου και απαγόρευση επικοινωνίας με μάρτυρες της υπόθεσης. Τα μέτρα αναμένεται να ισχύσουν τουλάχιστον έως τις 30 Οκτωβρίου.

Η ανάρτηση που έγινε αντικείμενο δίωξης

Σύμφωνα με τον δικηγόρο της, η υπόθεση αφορά μήνυμα που δημοσίευσε η Μονιάβα στο Telegram στις 24 Φεβρουαρίου 2023, με αφορμή τη συμπλήρωση ενός έτους από την έναρξη της πλήρους ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία. Στην ανάρτηση φέρεται να αναφερόταν στις χιλιάδες απώλειες αμάχων, επικαλούμενη στοιχεία των Ηνωμένων Εθνών, ενώ καλούσε σε βοήθεια προς Ουκρανούς πρόσφυγες που βρίσκονταν στη Ρωσία.

Οι ρωσικές αρχές υποστηρίζουν ότι η ανάρτηση παρουσίαζε ως αξιόπιστες πληροφορίες ψευδείς αναφορές για τις επιχειρήσεις του ρωσικού στρατού εναντίον του άμαχου πληθυσμού. Η Μονιάβα δεν έχει παραδεχθεί την ενοχή της. Μετά την ακροαματική διαδικασία δήλωσε, σύμφωνα με διεθνή πρακτορεία, ότι οι ανακριτές προσπάθησαν να την πείσουν να ομολογήσει, αλλά η ίδια δεν αισθάνεται ένοχη και επιθυμεί να τερματιστεί ο πόλεμος.

Η κατηγορία βασίζεται στο άρθρο 207.3 του ρωσικού Ποινικού Κώδικα, το οποίο θεσπίστηκε λίγο μετά την εισβολή του Φεβρουαρίου 2022 και χρησιμοποιείται για διώξεις σχετικά με δημόσιες αναφορές στον πόλεμο. Αν καταδικαστεί, η Μονιάβα αντιμετωπίζει ποινή φυλάκισης που μπορεί να φτάσει έως και τα δέκα έτη, ανάλογα με την τελική νομική αξιολόγηση της υπόθεσης.

Ποια είναι η Μονιάβα και γιατί η υπόθεση έχει βάρος

Η 38χρονη ακτιβίστρια είναι γνωστή στη Ρωσία για τη δημιουργία του «Dom s mayakom», ενός δικτύου που στηρίζει παιδιά με ανίατες ή βαριές ασθένειες και τις οικογένειές τους. Ο οργανισμός λειτουργεί με γιατρούς, νοσηλευτές, κοινωνικούς λειτουργούς, ψυχολόγους και εθελοντές, παρέχοντας φροντίδα σε σπίτια, ημερήσια κέντρα και δομές φιλοξενίας.

Ο φορέας έχει εξελιχθεί σε μία από τις σημαντικότερες οργανώσεις παρηγορητικής φροντίδας στη Ρωσία. Σύμφωνα με ρωσικές δημοσιεύσεις, στις αρχές του 2026 είχε υπό τη διαχείρισή του τρεις δομές, περισσότερους από 400 εργαζομένους και περίπου 500 εθελοντές. Το 2025 παρείχε υποστήριξη σε περίπου 1.100 οικογένειες και πραγματοποίησε δεκάδες χιλιάδες επισκέψεις κατ’ οίκον.

Η ιδιαιτερότητα της υπόθεσης είναι ότι η Μονιάβα δεν είναι επαγγελματίας πολιτικός, αλλά αναγνωρισμένη επικεφαλής ανθρωπιστικής οργάνωσης. Η δίωξή της, επομένως, προστίθεται σε μια σειρά υποθέσεων που δείχνουν ότι οι ρωσικές αρχές εφαρμόζουν την πολεμική νομοθεσία και σε πρόσωπα της κοινωνίας των πολιτών, ακόμη και όταν οι επίμαχες αναφορές δεν συνδέονται άμεσα με στρατιωτική δράση ή κομματική δραστηριότητα.

Η αντίδραση έξω από το δικαστήριο

Κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας, δεκάδες έως εκατοντάδες υποστηρικτές, συνεργάτες, γονείς παιδιών που λαμβάνουν φροντίδα και ακτιβιστές συγκεντρώθηκαν έξω από το δικαστήριο. Όταν η Μονιάβα αποχώρησε χωρίς να οδηγηθεί σε προφυλάκιση, το πλήθος την υποδέχθηκε με χειροκροτήματα και συνθήματα συμπαράστασης.

Η απόφαση θεωρήθηκε από τους υποστηρικτές της ως περιορισμένη υποχώρηση της εισαγγελικής πλευράς, καθώς σε παρόμοιες υποθέσεις οι κατηγορούμενοι συχνά κρατούνται προσωρινά μέχρι τη δίκη. Ωστόσο, τα μέτρα παραμένουν αυστηρά: η απαγόρευση πρόσβασης στο διαδίκτυο μπορεί να δυσκολέψει σημαντικά τη λειτουργία ενός οργανισμού που βασίζεται σε επικοινωνία με δωρητές, εργαζομένους, ασθενείς και οικογένειες.

Η Διεθνής Αμνηστία χαρακτήρισε την υπόθεση προσπάθεια φίμωσης μιας από τις πιο γνωστές εκπροσώπους της ρωσικής φιλανθρωπικής κοινότητας. Οι αρχές, από την πλευρά τους, επιμένουν ότι η δίωξη αφορά αποκλειστικά παραβίαση της νομοθεσίας περί «ψευδών πληροφοριών» και όχι τη φιλανθρωπική δράση της.

Τι αλλάζει και τι δεν έχει επιβεβαιωθεί

Η Μονιάβα δεν έχει καταδικαστεί και η υπόθεση βρίσκεται σε προδικαστικό στάδιο. Το δικαστήριο δεν αποφάσισε την προφυλάκισή της, αλλά επέβαλε καθεστώς δικαστικού ελέγχου με περιορισμούς στην κυκλοφορία, στις επικοινωνίες και στη χρήση του διαδικτύου.

Δεν έχει γίνει γνωστό πότε θα αρχίσει η κύρια δίκη ούτε αν οι εισαγγελικές αρχές θα ζητήσουν στη συνέχεια αυστηρότερα μέτρα. Επίσης, δεν έχει δημοσιοποιηθεί πλήρες αντίγραφο της επίμαχης ανάρτησης, επομένως η ακριβής διατύπωσή της δεν μπορεί να αξιολογηθεί ανεξάρτητα. Τα στοιχεία για την πιθανή ποινή αφορούν το προβλεπόμενο ανώτατο πλαίσιο της κατηγορίας και δεν αποτελούν πρόβλεψη για την τελική δικαστική απόφαση.

Πηγές

Reuters – Russian court imposes restrictions on children’s hospice chief charged over war posts

AFP – Russie: une humanitaire poursuivie pour avoir critiqué l’armée placée sous contrôle judiciaire

RBC – Суд в Москве назначил запрет определенных действий Лиде Мониаве