Νέα επικίνδυνη κλιμάκωση σημειώθηκε μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, με τις δύο πλευρές να ανακοινώνουν στρατιωτικές επιχειρήσεις και τον Ντόναλντ Τραμπ να προειδοποιεί ότι η Ουάσιγκτον θα απαντήσει «σκληρά». Η εξέλιξη καταγράφεται μετά την αμερικανική επίθεση σε ιρανικές εγκαταστάσεις στο νησί Λαράκ, στην είσοδο του στρατηγικής σημασίας θαλάσσιου περάσματος.
Το επεισόδιο είναι διαφορετικό από τις προηγούμενες διπλωματικές κινήσεις στο περιθώριο της G20 και αφορά άμεση στρατιωτική αντιπαράθεση, με πιθανές συνέπειες για τη διεθνή ναυσιπλοΐα, τις τιμές του πετρελαίου και την ασφάλεια των πληρωμάτων που διέρχονται από τον Περσικό Κόλπο.
Τι ανακοίνωσαν οι Ηνωμένες Πολιτείες
Η αμερικανική Κεντρική Διοίκηση ανέφερε ότι οι δυνάμεις των ΗΠΑ έπληξαν δύο ιρανικούς εκτοξευτές στο Λαράκ, υποστηρίζοντας ότι το Ιράν ετοιμαζόταν να χρησιμοποιήσει πυραύλους για την τοποθέτηση θαλάσσιων ναρκών στα Στενά του Ορμούζ. Η Ουάσιγκτον παρουσίασε την επιχείρηση ως προληπτική ενέργεια με στόχο να αποτραπεί μια νέα απειλή για τα εμπορικά πλοία.
Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν ότι η επίθεση αποτέλεσε την πρώτη σημαντική αμερικανική στρατιωτική ενέργεια στην περιοχή εδώ και περίπου έναν μήνα. Δεν έχει δημοσιοποιηθεί πλήρης ανεξάρτητη αποτίμηση των ζημιών στο ιρανικό νησί, ενώ οι πληροφορίες για θύματα προέρχονται κυρίως από ιρανικές πηγές.
Ο πρόεδρος Τραμπ, μιλώντας μετά την ανταλλαγή επιθέσεων, απείλησε ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να πλήξουν το Ιράν «σκληρά». Η δήλωση αυξάνει τον κίνδυνο νέου κύκλου επιθέσεων, καθώς η αμερικανική κυβέρνηση έχει ήδη αναπτύξει στρατιωτικές δυνάμεις για την προστασία της ναυσιπλοΐας στην περιοχή.
Η ιρανική απάντηση και οι βάσεις στην Ιορδανία
Οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι εκτόξευσαν βαλλιστικούς πυραύλους και drones εναντίον δύο εγκαταστάσεων στην Ιορδανία που φιλοξενούν αμερικανικές δυνάμεις. Οι στόχοι που αναφέρθηκαν ήταν οι βάσεις Κινγκ Χουσεΐν και Αλ-Άζρακ, οι οποίες χρησιμοποιούνται από αμερικανικά αεροσκάφη και υποστηρικτικές μονάδες.
Η ιορδανική πλευρά υποστήριξε ότι αναχαιτίστηκαν οκτώ πύραυλοι που εισήλθαν στον εναέριο χώρο της. Αμερικανικές πηγές ανέφεραν επίσης ότι δεν υπήρξαν, σύμφωνα με τα έως τώρα διαθέσιμα στοιχεία, επιβεβαιωμένα πλήγματα στις εγκαταστάσεις. Οι ιρανικοί ισχυρισμοί ότι επλήγησαν συγκεκριμένες υποδομές δεν έχουν επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα.
Παράλληλα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν ότι αναχαίτισαν ιρανικό drone πάνω από τα χωρικά τους ύδατα. Η εξέλιξη δείχνει ότι η αντιπαράθεση δεν περιορίζεται πλέον στο άμεσο μέτωπο των Στενών, αλλά επηρεάζει ολόκληρο το δίκτυο αμερικανικών βάσεων και συμμάχων στον Κόλπο.
Γιατί τα Στενά του Ορμούζ έχουν κρίσιμη σημασία
Από τα Στενά του Ορμούζ διέρχεται σε κανονικές συνθήκες περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου. Η διακοπή ή ακόμη και η σημαντική επιβράδυνση της κυκλοφορίας μπορεί να προκαλέσει άνοδο στις τιμές του αργού, αύξηση των ασφαλίστρων πολέμου και αλλαγές στις διαδρομές των δεξαμενόπλοιων.
Η αμερικανική επίθεση σημειώθηκε ενώ η Ουάσιγκτον προσπαθεί να διατηρήσει έναν ελεγχόμενο διάδρομο ναυσιπλοΐας στη νότια πλευρά των Στενών, κοντά στις ακτές του Ομάν. Η παρουσία πολεμικών πλοίων και συνοδειών έχει επιτρέψει σε ορισμένα εμπορικά πλοία να συνεχίσουν τη διέλευση, όμως η απειλή πυραύλων, drones και ναρκών αυξάνει το ρίσκο για τις ναυτιλιακές εταιρείες.
Για την Ελλάδα, η εξέλιξη έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον λόγω της μεγάλης παρουσίας ελληνόκτητων δεξαμενόπλοιων στις διεθνείς θαλάσσιες μεταφορές. Δεν υπάρχει μέχρι στιγμής επιβεβαιωμένη αναφορά για ελληνικό πλοίο που να επηρεάστηκε από το συγκεκριμένο επεισόδιο. Ωστόσο, κάθε νέα επίθεση ή προειδοποίηση στην περιοχή μπορεί να οδηγήσει σε καθυστερήσεις, αλλαγές πορείας και αυξημένο κόστος ασφάλισης.
Τι παραμένει ασαφές
Δεν έχει επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα ότι το Ιράν τοποθέτησε ή επιχείρησε να τοποθετήσει θαλάσσιες νάρκες πριν από την αμερικανική επίθεση. Επίσης, οι ιρανικές αναφορές για επιτυχίες εναντίον αμερικανικών βάσεων δεν συνοδεύονται μέχρι στιγμής από δημόσια, ανεξάρτητα τεκμήρια.
Ασαφές παραμένει και το αν η Ουάσιγκτον θα περιοριστεί σε περιορισμένα πλήγματα κατά στρατιωτικών στόχων ή αν θα προχωρήσει σε ευρύτερη εκστρατεία. Η αμερικανική πλευρά έχει δηλώσει ότι επιδιώκει να προστατεύσει τη ναυσιπλοΐα, ενώ η Τεχεράνη χαρακτηρίζει τις επιχειρήσεις των ΗΠΑ επίθεση στην κυριαρχία της και προαναγγέλλει αντίποινα.
Το βασικό διακύβευμα των επόμενων ωρών είναι αν θα υπάρξει αποκλιμάκωση μέσω περιφερειακών μεσολαβητών ή αν η ανταλλαγή πυρών θα μετατραπεί σε μόνιμη απειλή για τα εμπορικά πλοία. Μέχρι να υπάρξουν επιβεβαιωμένα στοιχεία από ανεξάρτητες πηγές, οι ισχυρισμοί των εμπλεκόμενων πλευρών πρέπει να αντιμετωπίζονται με επιφύλαξη.
Πηγές
Associated Press: U.S. strikes Iranian rocket launchers on the Strait of Hormuz
CBS News: Trump vows to hit Iran hard after exchange of strikes
Al Jazeera: Iran attacks Jordan and UAE after US strikes on Larak Island
ΔΙΕΘΝΗ
ΔΙΕΘΝΗ
ΔΙΕΘΝΗ
Ελληνικά
Αφήστε μια απάντηση