Ένα γιγαντιαίο «μεγατσουνάμι» που δημιουργήθηκε όταν τμήμα βουνού κατέρρευσε στη θάλασσα στην Αλάσκα, αποκαλύπτεται πλέον ως το δεύτερο υψηλότερο κύμα που έχει καταγραφεί ποτέ, με τους επιστήμονες να προειδοποιούν ότι η κλιματική αλλαγή και η τήξη των παγετώνων αυξάνουν δραματικά τον κίνδυνο παρόμοιων φαινομένων.
Το περιστατικό σημειώθηκε το περασμένο καλοκαίρι σε απομονωμένο φιόρδ της νοτιοανατολικής Αλάσκας και πέρασε σχεδόν απαρατήρητο εκείνη την περίοδο. Ωστόσο, νέα επιστημονική ανάλυση αποκάλυψε ότι το κύμα προκλήθηκε από τεράστια κατολίσθηση, όταν περίπου 64 εκατομμύρια κυβικά μέτρα βράχων – ποσότητα που αντιστοιχεί σε 24 Μεγάλες Πυραμίδες της Γκίζας – κατέπεσαν μέσα στο νερό σε λιγότερο από ένα λεπτό.
Η δύναμη της πρόσκρουσης δημιούργησε ένα τεράστιο κύμα που έφτασε σχεδόν τα 500 μέτρα ύψος (482), καθιστώντας το δεύτερο μεγαλύτερο «μεγατσουνάμι» που έχει καταγραφεί παγκοσμίως. Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι μόνο το γεγονός πως το φαινόμενο εκδηλώθηκε τις πρώτες πρωινές ώρες απέτρεψε ενδεχόμενη τραγωδία με τουριστικά κρουαζιερόπλοια που συχνάζουν στην περιοχή.
Alaska just had a Mega 1,578 feet mega tsunami in fjord was second largest ever on record! pic.twitter.com/qw7wADokvx
— EverlastingLite (@BrandyAEckroth) May 6, 2026
Ο γεωλόγος από την Αλάσκα, Μπρέτγουντ Χίγκμαν, ο οποίος επισκέφθηκε το φιόρδ Tracy Arm λίγες εβδομάδες μετά το συμβάν, χαρακτήρισε το περιστατικό «οριακή αποφυγή καταστροφής». «Γνωρίζουμε ότι υπήρχαν άνθρωποι που βρέθηκαν πολύ κοντά στο να είναι στο λάθος σημείο», δήλωσε, προσθέτοντας: «Με τρομάζει πραγματικά η σκέψη ότι ίσως να μην είμαστε τόσο τυχεροί στο μέλλον».
Τα λεγόμενα «μεγατσουνάμι» δημιουργούνται όταν κατολισθήσεις, που προκαλούνται είτε από σεισμούς είτε από ασταθείς βραχώδεις σχηματισμούς, πέφτουν σε μεγάλες μάζες νερού. Σε αντίθεση με τα κλασικά τσουνάμι που γεννιούνται στον ανοιχτό ωκεανό εξαιτίας ισχυρών σεισμών ή υποθαλάσσιων ηφαιστείων και μπορούν να διανύσουν χιλιάδες χιλιόμετρα – όπως το καταστροφικό τσουνάμι της Ιαπωνίας το 2011 – τα μεγατσουνάμι είναι συνήθως τοπικά φαινόμενα που χάνουν γρήγορα την έντασή τους.
🌊 Megatsunami – Um deslizamento de terra no Tracy Arm Fjord, no sudeste do Alasca, provocou o segundo maior tsunami já registrado no dia 10 de agosto de 2025, segundo pesquisadores.
A onda chegou a 481 metros de altura, ultrapassando o Empire State Building, e avançou pelo… pic.twitter.com/CDr3Uw7Thk
— g1 (@g1) May 6, 2026
Το 1958 το μεγαλύτερο μεγατσουνάμι
Το μεγαλύτερο μεγατσουνάμι που έχει καταγραφεί σημειώθηκε τη δεκαετία του 1950 και ξεπέρασε τα 500 μέτρα ύψος. Συγκεκριμένα, σημειώθηκε το 1958, στoν κόλπο της Λιτούγια στην Αλάσκα, μετά από σεισμό που κυμάνθηκε μεταξύ 7,8 και 8,3 Ρίχτερ, φτάνοντας τα 524 μέτρα. Το πρόσφατο φαινόμενο στην Αλάσκα θεωρείται πλέον το δεύτερο ισχυρότερο στην ιστορία των καταγραφών.
Μέγα τσουνάμι 500 μέτρων χτύπησε την Αλάσκα, μετά από κατολίσθηση σε φιόρδ
Σύγκριση του ύψους των μεγαλύτερων τσουνάμι που έχουν καταγραφεί με αυτό εμβληματικών κτιρίων του κόσμου
Όταν ο Χίγκμαν έφτασε στην περιοχή του φιόρδ, που αποτελεί δημοφιλή προορισμό για κρουαζιέρες λόγω των εντυπωσιακών φυσικών τοπίων της Αλάσκας, βρήκε σπασμένα δέντρα διασκορπισμένα στις πλαγιές και πεταμένα μέσα στο νερό, ενώ μεγάλες εκτάσεις βράχων είχαν απογυμνωθεί από χώμα και βλάστηση.
Η Αλάσκα θεωρείται ιδιαίτερα ευάλωτη σε τέτοιου είδους φαινόμενα λόγω του συνδυασμού απότομων βουνών, στενών φιόρδ και συχνής σεισμικής δραστηριότητας. Ωστόσο, νέα έρευνα που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Science υποστηρίζει ότι η τήξη των παγετώνων εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής επιδεινώνει σημαντικά τον κίνδυνο καταρρεύσεων.
Οι ερευνητές συνδύασαν επιτόπια έρευνα, σεισμικά δεδομένα και δορυφορικές εικόνες για να ανασυνθέσουν την αλληλουχία των γεγονότων και να υπολογίσουν το πραγματικό ύψος του κύματος.
Ο σεισμολόγος Στέφεν Χικς εξήγησε ότι ο παγετώνας λειτουργούσε μέχρι πρόσφατα ως φυσικό «στήριγμα» του βουνού. «Ο παγετώνας βοηθούσε να συγκρατείται αυτό το τμήμα βράχου. Όταν όμως ο πάγος υποχώρησε, αποκαλύφθηκε η βάση του γκρεμού, επιτρέποντας στο βραχώδες υλικό να καταρρεύσει ξαφνικά μέσα στο φιόρδ», ανέφερε.
Ο ίδιος και οι συνεργάτες του, που μελετούν τα τσουνάμι εδώ και δεκαετίες, δηλώνουν ιδιαίτερα ανήσυχοι για τη συχνότητα τέτοιων περιστατικών στο μέλλον. «Όλο και περισσότεροι άνθρωποι ταξιδεύουν πλέον σε απομακρυσμένες περιοχές. Πολλές από αυτές τις κρουαζιέρες οργανώνονται για να γνωρίσουν οι τουρίστες τη φυσική ομορφιά και να ενημερωθούν για την κλιματική αλλαγή. Πρόκειται όμως και για επικίνδυνα μέρη», προειδοποίησε ο Χικς.
Από την πλευρά του, ο Χίγκμαν δήλωσε πως δεν έχει αμφιβολία ότι ο κίνδυνος εμφάνισης μεγατσουνάμι αυξάνεται σημαντικά. «Σε αυτό το σημείο είμαι αρκετά βέβαιος ότι τα φαινόμενα αυτά δεν αυξάνονται λίγο, αλλά πάρα πολύ», είπε, εκτιμώντας ότι ίσως είναι «δέκα φορές συχνότερα σε σχέση με πριν από μερικές δεκαετίες».
protothema.gr
Ελληνικά 