Έρχεται η ώρα που θα γίνονται πόλεμοι για το νερό – Ανησυχητική έκθεση της ΕΕ προειδοποιεί για «υδάτινη χρεοκοπία»

Στην έκθεση τονίζεται ότι περίπου τα τρία τέταρτα του παγκόσμιου πληθυσμού ζουν σε χώρες με ανασφάλεια νερού, ενώ σχεδόν 4 δισεκατομμύρια άνθρωποι αντιμετωπίζουν σοβαρή λειψυδρία τουλάχιστον έναν μήνα κάθε χρόνο.

Η λειψυδρία δεν αποτελεί πλέον μόνο περιβαλλοντική πρόκληση, αλλά εξελίσσεται σε κρίσιμο ζήτημα γεωπολιτικής σταθερότητας και διεθνούς ασφάλειας. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα νέας ενημερωτικής έκθεσης της Υπηρεσίας Ερευνών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (EPRS), η οποία καλεί την Ευρωπαϊκή Ένωση να αναπτύξει μια συνεκτική στρατηγική «μπλε διπλωματίας» για τη διαχείριση των υδάτινων πόρων παγκοσμίως.

Στην έκθεση με τίτλο «Διασυνοριακή διακυβέρνηση των υδάτων: Ανταγωνισμός και συνεργασία στην εποχή της υδάτινης χρεοκοπίας», τονίζεται ότι περίπου τα τρία τέταρτα του παγκόσμιου πληθυσμού ζουν σε χώρες με ανασφάλεια νερού, ενώ σχεδόν 4 δισεκατομμύρια άνθρωποι αντιμετωπίζουν σοβαρή λειψυδρία τουλάχιστον έναν μήνα κάθε χρόνο. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον όρο «υδάτινη χρεοκοπία» (water bankruptcy), που χρησιμοποιείται για να περιγράψει την εξάντληση ποταμών, λιμνών, υπόγειων υδροφορέων και παγετώνων με ταχύτερο ρυθμό από αυτόν που μπορούν να ανανεωθούν.

Ελλιπής διεθνής συνεργασία

Παρά το γεγονός ότι 153 χώρες μοιράζονται 313 διασυνοριακές λεκάνες ποταμών και λιμνών, καθώς και 468 υπόγειους υδροφορείς, μόνο 43 κράτη έχουν εξασφαλίσει συμφωνίες που καλύπτουν πάνω από το 90% των κοινών υδάτων τους. Συνολικά, μόλις το 60% των διασυνοριακών υδάτινων εκτάσεων διέπεται από κάποιου είδους θεσμική συμφωνία, ενώ ακόμη λιγότερες από αυτές εφαρμόζονται πλήρως στην πράξη. Η εικόνα αυτή επιβαρύνεται από τον κατακερματισμό του διεθνούς πλαισίου, καθώς μόλις 29 χώρες συμμετέχουν ταυτόχρονα και στις δύο βασικές διεθνείς συμβάσεις για το νερό: τη Σύμβαση του ΟΗΕ του 1992 και τη Σύμβαση του 1997 για τις μη πλωτές χρήσεις διεθνών υδάτων.