Τι καταγγέλλει, μεταξύ άλλων, ο Matteo Salvini και ζητά αλλαγή της ενεργειακής πολιτικής και αγορά ρωσικού αερίου – Οι προτάσεις του ΔΝΤ και της Ευρωπαίκής Κεντρικής Τράπεζας και τα ολέθρια σχέδια της Ursula von der Leyen
Η άθλια και αναποτελεσματική ενεργειακή πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης δέχεται πλέον ανοιχτά πυρά, τόσο από πολιτικούς ηγέτες όσο και από διεθνείς οργανισμούς, με κοινό παρονομαστή ότι οδηγεί σε αδιέξοδο για οικονομία και κοινωνία κυρίως μετά την ξεκάθαρα αυτοκτονική απόφαση της περίφημης «απεξάρτησης» από τα ρωσικά ενεργειακά προϊόντα.
Καθώς οι οικονομίες της Ευρώπης δεν αντέχουν ένα κύμα επιδοτήσεων και ενισχύσεων, όπως αυτό στην πανδημία του Covid 19 που διαμορφώθηκε περίπου στο 1,2 τρισ. ευρώ, εξαιτίας της επιδείνωσης της δημοσιονομικής θέσης των κρατών που απειλούνται από την υπερχρέωση, τώρα προκρίνεται – όπως θα δει κάποιος κάτω από τις γραμμές των προτάσεων του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου – η μείωση της κατανάλωσης (στην οικονομική ιδιόλεκτο…θα αντιμετωπισθεί η άνοδος των τιμών με μείωση της ζήτησης).
Δηλαδή μια οικονομική και κοινωνική αυτοκτονία – με την καταστροφή της παραγωγής, καθώς πληθος βιομηχανίες θα κλείσουν και τον εξαναγκασμό των νοικοκυριών σε ενεργειακή φτώχεια.
Και πρόκειται μόνο για τις άμεσες συνέπειες
Ο αντιπρόεδρος της ιταλικής κυβέρνησης Matteo Salvini ζήτησε ξεκάθαρα επιστροφή στις αγορές ρωσικού φυσικού αερίου, προειδοποιώντας ότι διαφορετικά η Ευρώπη κινδυνεύει με «ενεργειακό lockdown».
Σε ομιλία του στο Μιλάνο στις 18 Απριλίου 2026, υποστήριξε ότι η ΕΕ πρέπει να αλλάξει άμεσα πορεία, ασκώντας σφοδρή κριτική στη σημερινή ηγεσία των Βρυξελλών.
Στο στόχαστρο του βρέθηκε και η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen, με τον Salvini να δηλώνει ότι «η… λαμπρή της πρόταση είναι ένα νέο lockdown», υπονοώντας ότι οι πολιτικές περιορισμού της κατανάλωσης και οι επιλογές ενεργειακής αποκοπής οδηγούν σε κλείσιμο εργοστασίων και οικονομική παράλυση.
Να αρθούν οι κυρώσεις στη Ρωσία
Επικαλούμενος μάλιστα τις Ηνωμένες Πολιτείες, σημείωσε ότι η Ουάσιγκτον ανέστειλε κυρώσεις που εμπόδιζαν το εμπόριο ρωσικού πετρελαίου έως τις 16 Μαΐου, τονίζοντας πως «αν λαμβάνονται τέτοιες αποφάσεις εκεί, το ίδιο πρέπει να γίνει και στις Βρυξέλλες».
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η Ευρώπη δεν βρίσκεται σε πόλεμο με τη Ρωσία και θα πρέπει να προμηθεύεται ενέργεια «από παντού», ζητώντας ταυτόχρονα και την αναστολή του Συμφώνου Σταθερότητας.
Επιστρέφει η εξ αποστάσεως εργασία, χρήση μόνο ΜΜΜ
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ενθαρρύνει την εξ αποστάσεως εργασία και τις επιδοτήσεις στα δημόσια μέσα μεταφοράς, με στόχο τη μείωση της χρήσης ορυκτών καυσίμων, καθώς οι χώρες αντιμετωπίζουν το σοκ των υψηλών τιμών ενέργειας που προκαλεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με δημοσίευμα των FT την Κυριακή 19 Απριλίου 2026.
Η Επιτροπή θα παρουσιάσει στα κράτη-μέλη την επόμενη εβδομάδα μια σειρά μέτρων για τη μείωση της ζήτησης, τη βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας και τη διευκόλυνση της μετάβασης σε καθαρή ενέργεια, σύμφωνα με έγγραφο που αποκαλυπτουν οι FT.
Τα μέτρα αποσκοπούν στο να προσφέρουν «άμεση ανακούφιση» από τις υψηλές τιμές ενέργειας.
Οι συστάσεις βασίζονται σε μέτρα που εφαρμόστηκαν κατά την προηγούμενη ενεργειακή κρίση που προκλήθηκε από τη ρωσική στρατιωτική επιχείρηση στην Ουκρανία.
Εντάσσονται στις προσπάθειες μείωσης της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και προώθησης της πράσινης ενέργειας.
Οι επιχειρήσεις θα πρέπει να ενθαρρυνθούν να καθιερώνουν τουλάχιστον μία υποχρεωτική ημέρα εξ αποστάσεως εργασίας όπου αυτό είναι δυνατόν, αναφέρει η Επιτροπή σε παραρτήματα σχεδίου ανακοίνωσης.
Επίσης, προτείνει την επιδότηση των δημόσιων μεταφορών και τη μείωση του ΦΠΑ για αντλίες θερμότητας, λέβητες και ηλιακά πάνελ.
Οι Βρυξέλλες θα θέσουν επίσης «φιλόδοξους» αλλά μη δημοσιοποιημένους στόχους για την ηλεκτροκίνηση, σύμφωνα με το έγγραφο, το οποίο περιέχει αρκετά κενά και δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί.
Η ανακοίνωση, που θα παρουσιαστεί στους αρχηγούς κρατών την επόμενη εβδομάδα, είναι σε μεγάλο βαθμό μη δεσμευτική.
Οι νομοθετικές πρωτοβουλίες
Ωστόσο, η Επιτροπή θα προωθήσει δύο νομοθετικές πρωτοβουλίες για τη μείωση του κόστους.
Αυτές περιλαμβάνουν νόμους για την προσαρμογή των κανόνων της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, ώστε να μειωθεί το κόστος μεταφοράς της ηλεκτρικής ενέργειας.
Αυτό θα περιλαμβάνει αξιολόγηση της αποδοτικότητας διαφορετικών διαχειριστών δικτύου και συστάσεις για τις χρεώσεις προς τη βαριά βιομηχανία.
Επίσης, θα επιδιώξει την τροποποίηση οδηγίας ώστε η ηλεκτρική ενέργεια να φορολογείται σε χαμηλότερα επίπεδα από τα ορυκτά καύσιμα.
Μια πιο φιλόδοξη πρόταση είχε αποσυρθεί το 2025, αλλά οι αξιωματούχοι εμφανίζονται αισιόδοξοι ότι η ενεργειακή κρίση θα επανεκκινήσει τη συζήτηση.
Το έγγραφο αναφέρει ότι τα κράτη-μέλη θα έχουν τη δυνατότητα να μηδενίσουν τη φορολόγηση της ηλεκτρικής ενέργειας για ενεργοβόρες βιομηχανίες.
Επίσης, η Επιτροπή θα βοηθήσει τα κράτη-μέλη να σχεδιάσουν συστήματα ανώτατων τιμών και ενίσχυσης εισοδήματος, καθώς και να αξιολογήσουν φόρους υπερκερδών, χωρίς όμως να ικανοποιεί πλήρως τα αιτήματα ορισμένων κρατών για ενιαίο ευρωπαϊκό φόρο υπερκερδών.
Όχι επιδοτήσεις λένε ΔΝΤ και ΕΚΤ – Κίνδυνος υπερχρέωσης και πληθωριτικής έκρηξης
Την ίδια στιγμή, από την άλλη πλευρά του φάσματος, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προειδοποιεί την ΕΕ να μην προχωρήσει σε μαζικές επιδοτήσεις καυσίμων, υποστηρίζοντας ότι τέτοιες παρεμβάσεις όχι μόνο δεν λύνουν το πρόβλημα, αλλά το επιδεινώνουν.
Ο επικεφαλής του ευρωπαϊκού τμήματος του ΔΝΤ Alfred Kammer, σύμφωνα με δημοσίευμα του Euroactiv, τόνισε ότι οι υψηλές τιμές ενέργειας λειτουργούν ως μηχανισμός εξισορρόπησης της αγοράς, μειώνοντας τη ζήτηση. «Πολλά από τα μέτρα που συζητούνται αποδυναμώνουν αυτό το σήμα», δήλωσε, προειδοποιώντας ότι οι γενικευμένες επιδοτήσεις οδηγούν σε σπατάλη πόρων.
Τα στοιχεία του ΔΝΤ είναι αποκαλυπτικά: κατά την προηγούμενη ενεργειακή κρίση, το δημοσιονομικό κόστος στην Ευρώπη έφτασε περίπου το 2,5% του ΑΕΠ, με το 70% έως 80% των μέτρων να είναι μη στοχευμένα.
Αντίθετα, μια στοχευμένη ενίσχυση στα πιο ευάλωτα νοικοκυριά θα κόστιζε λιγότερο από το μισό.
Παρά τις προειδοποιήσεις, η Ευρώπη παραμένει εγκλωβισμένη σε μια ενεργειακή εξάρτηση από εισαγωγές, κυρίως από τη Μέση Ανατολή, ιδιαίτερα μετά την αποκοπή από τη Ρωσία.
Η νέα γεωπολιτική ένταση, με τον πόλεμο ΗΠΑ – Ισραήλ κατά του Ιράν, επιβαρύνει ακόμη περισσότερο την κατάσταση όσον αφορά τις ενεργειακές πολιτικές, προκαλώντας νέες αυξήσεις τιμών και αστάθεια στις αγορές.
Η ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μέσω του επιτρόπου Ενέργειας Dan Jørgensen, καλεί τα κράτη-μέλη να αποφύγουν υπερβολικά γενναιόδωρες ενισχύσεις, φοβούμενη ότι η ενεργειακή κρίση μπορεί να μετατραπεί σε δημοσιονομική. Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα προειδοποιεί ότι τα οριζόντια μέτρα ενισχύουν τον πληθωρισμό και διατηρούν τεχνητά υψηλή τη ζήτηση.
Το αποτέλεσμα είναι μια εμφανής αντίφαση:
• από τη μία, πολιτικές επιλογές που περιορίζουν την προσφορά ενέργειας,
• από την άλλη, προσπάθειες να συγκρατηθούν οι κοινωνικές επιπτώσεις μέσω επιδοτήσεων.
Το ΔΝΤ, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η ΕΚΤ συγκλίνουν σε ένα σημείο: η Ευρώπη πρέπει να αποφύγει τις γενικευμένες παρεμβάσεις και να στραφεί σε στοχευμένες λύσεις — ακόμη κι αν αυτό σημαίνει βραχυπρόθεσμο κόστος για τους πολίτες.
Ωστόσο, η πολιτική κριτική, όπως αυτή του Salvini, δείχνει ότι η πίεση αυξάνεται. Το βασικό ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο οικονομικό, αλλά στρατηγικό: Θα συνεχίσει η Ευρώπη μια ενεργειακή πολιτική που αυξάνει το κόστος και την εξάρτηση ή θα αναθεωρήσει ριζικά τη στάση της πριν η «ενεργειακή κρίση» μετατραπεί σε πλήρη οικονομική και κοινωνική κρίση;
Πηγή: www.bankingnews.gr
Ελληνικά 