Ο πιθηκος που μιλάει Αγγλικα.

Μια απλή αναζήτηση στο Διαδίκτυο δίνει χιλιάδες αποτελέσματα με το όνομά του, το λήμμα Κanzi περιέχεται στη Wikipedia, έχει χυθεί αρκετό μελάνι για την αφεντιά του σε έντυπα ανά τον κόσμο, και έχει φιγουράρει σε πολλά τηλεοπτικά ρεπορτάζ. Πρέπει να το παραδεχθούμε: ο Κάνζι δεν έχει καταφέρει και λίγα για… μπονόμπο, όπως ονομάζεται το συγκεκριμένο είδος στο οποίο ανήκει.

Οι μπονόμπο θεωρούνται από πολλούς ειδικούς οι στενότεροι συγγενείς του ανθρώπου- έχουν άλλωστε το ίδιο DΝΑ με τον άνθρωπο σε ποσοστό που ξεπερνά το 98%- και ο Κάνζι αποτελεί το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα που έχουν εντοπίσει ως σήμερα οι επιστήμονες σχετικά με το πόσο αληθινή είναι αυτή η συγγένεια. Και αυτό διότι συνεννοείται με τους ανθρώπους στα αγγλικά μέσω ενός ειδικού πίνακα συμβόλων και κυρίως με μια ζωολόγο ειδική στα πρωτεύοντα είδη, μια από τις σημαντικότερες σε παγκόσμιο επίπεδο ερευνήτριες στο πεδίο της γλώσσας των πιθήκων, τη δρα Σου Σάβατζ-Ράμπο η οποία γνωρίζει καλύτερα από τον καθένα τα μυστικά, τις δυνατότητες αλλά και το μεγαλείο των μπονόμπο καθώς ασχολείται μαζί τους τα τελευταία 40 χρόνια.

Επιτεύγματα που μας αφήνουν… άφωνους!

Προς το παρόν πάντως ο Κάνζι παραμένει ο πρώτος… διδάξας ο οποίος έχει επανειλημμένως αφήσει άναυδους τους επιστήμονες με τις διαφορετικές πτυχές της προσωπικότητάς του. Είναι χαρακτηριστικά ορισμένα παραδείγματα της άκρως «ανθρώπινης» συμπεριφοράς του, όπως τα παραθέτει η ειδικός: Σε μια βόλτα του στα δάση της Τζόρτζια, ο Κάνζι άγγιξε επάνω στον πίνακα συμβόλων το σύμβολο του ζαχαρωτού (τα γνωστά marshmallows) καθώς και εκείνο της φωτιάς. Οταν οι επιστήμονες που τον συνόδευαν του έδωσαν σπίρτα και ζαχαρωτά, ο Κανζι μάζεψε κλαδιά, άναψε φωτιά με τα σπίρτα και έψησε τα ζαχαρωτά του τα οποία είχε προηγουμένως περάσει σε ένα καλαμάκι. Ετσι απόλαυσε την ψητή λιχουδιά του.

Στο πλαίσιο πειράματος οι επιστήμονες έμειναν άναυδοι μπροστά στην επικοινωνία που είχε ο Κάνζι με την αδελφή του Πανμπανίσα: ο Κάνζι βρισκόταν μόνος του σε ένα δωμάτιο ενώ η αδελφή του σε ένα διπλανό δωμάτιο. Οι επιστήμονες έδειξαν στον Κάνζι ένα γιαούρτι. Εκείνος άρχισε να «αρθρώνει» τη λέξη γιαούρτι σε μια άγνωστη για τους ανθρώπους γλώσσα. Στο άκουσμα των ήχων η Πανμπανίσα έδειξε το σύμβολο του γιαουρτιού επάνω στον πίνακα συμβόλων που είχε μπροστά της.