Η τεχνητή βροχή στοχεύει στο να βελτιώσει την ικανότητα ενός σύννεφου να παράγει βροχή ή χιόνι μέσω της εισαγωγής μικροσκοπικών σωματιδίων, συνήθως ιωδιούχου αργύρου
Καθώς η παγκόσμια ζήτηση για νερό εκτοξεύεται, χώρες σε όλο τον κόσμο δοκιμάζουν μια αμφιλεγόμενη τεχνολογία για να κάνουν… τη βροχή να «πέφτει κατ’ εντολή»: την τεχνητή βροχή (cloud seeding).
Πρόσφατα, το Ιράν ψέκασε σύννεφα με χημικά για να αντιμετωπίσει τη χειρότερη ξηρασία των τελευταίων δεκαετιών, ενώ η Ινδία δοκίμασε, χωρίς πλήρη επιτυχία, την ίδια μέθοδο για να καθαρίσει τον αέρα του Νέου Δελχί από την αιωρούμενη σκόνη και τη ρύπανση.
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό, επιχειρήσεις τεχνητής βροχής πραγματοποιούνται πλέον σε περισσότερες από 50 χώρες παγκοσμίως
Χώρες ανά τον κόσμο στρέφονται όλο και περισσότερο σε μια δεκαετιών τεχνολογία τροποποίησης καιρού, με στόχο να ελέγξουν πότε και πού θα βρέξει.
Μαζί με τις ΗΠΑ και την Κίνα, η οποία διαθέτει το μεγαλύτερο πρόγραμμα τροποποίησης καιρού παγκοσμίως, η Γαλλία, η Ρωσία, η Ινδία και η Σαουδική Αραβία συγκαταλέγονται σε μια ολοένα αυξανόμενη λίστα χωρών που πειραματίζονται με την τεχνητή βροχή.
Για πολλούς, η υιοθέτηση των επιχειρήσεων τεχνητής βροχής απορρέει από την ανάγκη αύξησης των υδάτινων πόρων, καθώς η ζήτηση συνεχίζει να αυξάνεται εν μέσω της κλιματικής κρίσης.
Άλλοι την έχουν χρησιμοποιήσει για να διαλύσουν ομίχλη σε αεροδρόμια, να μειώσουν τη ρύπανση, να περιορίσουν ζημιές από χαλάζι ή ακόμα και για να επηρεάσουν τον καιρό σε μεγάλα γεγονότα, όπως οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 2008 στο Πεκίνο.
Η τεχνητή βροχή στοχεύει στο να βελτιώσει την ικανότητα ενός σύννεφου να παράγει βροχή ή χιόνι μέσω της εισαγωγής μικροσκοπικών σωματιδίων, συνήθως ιωδιούχου αργύρου
Η διαδικασία είναι περιορισμένη τόσο σε έκταση όσο και σε διάρκεια και, με την πάροδο του χρόνου, εκτιμάται ότι μπορεί να αυξήσει την τοπική βροχόπτωση κατά 5% έως 15%.
Η μέθοδος δεν είναι χωρίς αντιπαραθέσεις.
Από τη δεκαετία του 1940, τα πειράματα τεχνητής βροχής έχουν εγείρει ανησυχίες για πιθανούς περιβαλλοντικούς και οικολογικούς κινδύνους, ενώ έχουν προκαλέσει και εντάσεις σε περιφερειακό επίπεδο, με χώρες να κατηγορούν η μία την άλλη ότι «κλέβουν τη βροχή».
Ο Augustus Doricko, διευθύνων σύμβουλος της Rainmaker, μιας εταιρείας τεχνητής βροχής στην Καλιφόρνια, ανέφερε ότι υπάρχουν δύο παράγοντες που ξαναφέρνουν το ενδιαφέρον για την τεχνολογία, τόσο στις ΗΠΑ όσο και παγκοσμίως.
«Ο πρώτος είναι απλώς οι συνθήκες. Πολλές χώρες και περιοχές αντιμετωπίζουν μεγαλύτερη αστάθεια στο κλίμα και στις βροχοπτώσεις και στις υδάτινες προμήθειές τους, οδηγώντας τις αναγκαστικά να γίνουν πιο δημιουργικές», είπε ο Doricko στο CNBC τηλεφωνικά.
«Ο δεύτερος, που είναι και ο κύριος λόγος για τον οποίο ξεκίνησε η Rainmaker, είναι ότι τα τελευταία χρόνια υπήρξαν θεμελιώδεις εξελίξεις στον τρόπο μέτρησης και απόδοσης των αποτελεσμάτων της τεχνητής βροχής».
Παρά την 80χρονη ιστορία της, ο Doricko ανέφερε ότι το ενδιαφέρον για την τεχνητή βροχή «έπεσε» τη δεκαετία του 1970 και 1980, επειδή ήταν δύσκολο να μετρηθεί με ακρίβεια πόση βροχόπτωση προερχόταν από την τεχνητή βροχή. Οι πρόσφατες τεχνολογικές βελτιώσεις επιτρέπουν πλέον την επαλήθευση της επιτυχίας σε πραγματικό χρόνο.
Η εταιρεία, που δηλώνει ότι σκοπεύει να ανακόψει την ξηρασία στη Δυτική Αμερική, έχει αυξήσει σημαντικά το προσωπικό της τους τελευταίους μήνες, από 19 υπαλλήλους στις αρχές του 2025 σε 120 σήμερα, δείχνοντας τη ραγδαία αύξηση του ενδιαφέροντος για την τεχνολογία.
Τεχνητή βροχή σε όλο τον κόσμο
Παρά το όνομά της, τα περισσότερα έργα της εταιρείας στοχεύουν στην παραγωγή χιονιού.
«Στην πραγματικότητα, πιθανώς θα έπρεπε να ονομάζεται ‘Snowmaker’ αντί για Rainmaker», παραδέχεται ο Doricko, «αλλά δεν ακούγεται το ίδιο καλά».
Σημειώνει ότι ο κύριος στόχος της Rainmaker αυτή τη σεζόν είναι να δημιουργήσει σαφείς αποδείξεις για την ανθρώπινη παραγωγή χιονιού, και να το κάνει τόσο συχνά ώστε να αποδειχθεί ότι η τεχνολογία είναι βιώσιμη και επεκτάσιμη.
Άλλες αμερικανικές εταιρείες τεχνητής βροχής περιλαμβάνουν την Weather Modification Inc. στη Βόρεια Ντακότα και την North American Weather Consultants στην Γιούτα, αν και κάποιες πολιτείες, όπως η Φλόριντα και το Τενεσί, έχουν απαγορεύσει τις δραστηριότητες τροποποίησης καιρού.
«Μια βιώσιμη πηγή νερού»
Σύμφωνα με τον Frank McDonough, ερευνητή στο Desert Research Institute (DRI) της Νεβάδα, υπάρχουν δύο βασικοί λόγοι για την αύξηση της υιοθέτησης της τεχνητής βροχής.
Πρώτον, οι επιστημονικές μελέτες και η τεκμηρίωση από προηγούμενα έργα τεχνητής βροχής έχουν παράσχει αρκετά δεδομένα και ανάλυση κόστους-οφέλους, ώστε οι ενδιαφερόμενοι να χρησιμοποιούν την τεχνολογία με εμπιστοσύνη.
Δεύτερον, η τεχνητή βροχή είναι σήμερα μία από τις λίγες επιλογές για να ενισχυθούν τοπικά περιορισμένοι υδάτινοι πόροι ή να μειωθεί η ρύπανση, χρησιμοποιώντας τα φυσικά συστήματα της ατμόσφαιρας ως πηγή νερού.
Οι περισσότερες άλλες τεχνολογίες αντλούν νερό από επιφανειακές ή υπόγειες πηγές, όπως τα χιονοδρομικά κέντρα που χρησιμοποιούν αποθηκευμένο νερό για την παραγωγή τεχνητού χιονιού.
Η τεχνητή βροχή μπορεί να προσθέσει νέο νερό στο σύστημα, αυξάνοντας τα αποθέματα για την επόμενη χρονιά.
Σε επίπεδο κρατικής στήριξης, η Κίνα υποστηρίζει το πρόγραμμα τροποποίησης καιρού με 2 δισεκατομμύρια δολάρια μεταξύ 2014–2021, ενώ η Σαουδική Αραβία δαπάνησε 256 εκατ. δολάρια το 2022 για την πρώτη χρονιά του περιφερειακού της προγράμματος.
Ανάμεικτα αποτελέσματα
Στο Ιράν, οι αρχές ψέκασαν σύννεφα πάνω από τη λεκάνη της λίμνης Ουρμία, αναζητώντας αυξημένη βροχόπτωση για να αντιμετωπίσουν τη χειρότερη ξηρασία δεκαετιών.
Τα έργα αυτά δεν έχουν πάντοτε επιτυχία.
Μαζί με την κυβέρνηση του Νέου Δελχί, η Ινδική Σχολή Τεχνολογίας (IIT) Kanpur ανέφερε ανάμεικτα αποτελέσματα από δοκιμές τεχνητής βροχής στην πρωτεύουσα, λόγω έλλειψης υγρασίας στον αέρα, αν και παρατηρήθηκε μετρήσιμη μείωση των αιωρούμενων σωματιδίων.
Η Diana Francis, επικεφαλής του εργαστηρίου Περιβαλλοντικών και Γεωφυσικών Επιστημών στο Khalifa University του Άμπου Ντάμπι, ανέφερε ότι η τεχνητή βροχή μπορεί «μετρημένα να ενισχύσει» τη βροχόπτωση υπό κατάλληλες συνθήκες, αλλά είναι «συμπληρωματική και όχι μεταμορφωτική» και λειτουργεί καλύτερα ως μέρος ευρύτερης στρατηγικής για νερό και ποιότητα αέρα.
Το κόστος των επιχειρήσεων κυμαίνεται συνήθως από 1 έως 10 δολάρια ανά εκτάριο-μέτρο νερού, φθηνότερο από την αφαλάτωση.
Ωστόσο, υπάρχουν σημαντικά εμπόδια, όπως η εξάρτηση από τις συνθήκες των σύννεφων, τα προβλήματα αποτίμησης των αποτελεσμάτων και πιθανές γεωπολιτικές και νομικές επιπτώσεις στους περιοχές που βρίσκονται κατάντη.
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό, προηγούμενα έργα με ιωδιούχο άργυρο δεν έχουν δείξει σημαντικές επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία ή στο περιβάλλον, αν και χρειάζεται περαιτέρω έρευνα για τις επιπτώσεις σε περιοχές κατάντη.
Η αποδοχή της τεχνολογίας από το κοινό και τις τοπικές κοινωνίες παραμένει σημαντική πρόκληση
Η Diana Francis, επικεφαλής του εργαστηρίου Περιβαλλοντικών και Γεωφυσικών Επιστημών στο Khalifa University, δήλωσε ότι η τεχνητή βροχή μπορεί να «ενισχύσει μετρημένα» τη βροχόπτωση υπό κατάλληλες συνθήκες. «Ωστόσο, πρόκειται για μια σταδιακή βελτίωση, όχι για μια μεταμορφωτική αλλαγή, και λειτουργεί καλύτερα ως μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής διαχείρισης νερού και ποιότητας αέρα», ανέφερε η Francis στο CNBC μέσω email.
Οι επιχειρήσεις τεχνητής βροχής κοστίζουν συνήθως μεταξύ 1 και 10 δολαρίων ανά εκτάριο-μέτρο επιπλέον νερού, σημείωσε η Francis, προσθέτοντας ότι ενώ το κόστος είναι ιδιαίτερα μεταβλητό, παραμένει πολύ φθηνότερο από την αφαλάτωση.
Υπάρχουν επίσης σημαντικά ζητήματα που πρέπει να ληφθούν υπόψη, όπως η έντονη εξάρτηση από τις μικροφυσικές συνθήκες των σύννεφων (δεδομένου ότι η τεχνητή βροχή λειτουργεί μόνο σε υπάρχοντα σύννεφα), προβλήματα στην αποτίμηση της αποτελεσματικότητας και πιθανές γεωπολιτικές και νομικές επιπτώσεις στις περιοχές.
Σύμφωνα με τον World Meteorological Organization, προηγούμενα έργα τεχνητής βροχής με ιωδιούχο άργυρο δεν έχουν δείξει σημαντικές επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία ή στο περιβάλλον, αν και απαιτείται περαιτέρω έρευνα για τις επιπτώσεις στις περιοχές κατάντη.
Η υπηρεσία καιρού του ΟΗΕ έχει επίσης αναγνωρίσει ότι υπάρχουν σημαντικές προκλήσεις σχετικά με την κοινωνική, δημόσια και τοπική αποδοχή των επιχειρήσεων τεχνητής βροχής.
www.bankingnews.gr
Πηγή: www.bankingnews.gr
Ελληνικά 