ΛΕΚΚΑΣ ΓΙΑ ΡΕΘΥΜΝΟ: Υπαρκτός ο κίνδυνος τσουνάμι – Οι δύο περιοχές και το σχέδιο εκκένωσης που χρειάζεται η πόλη

Ο Ευθύμης Λέκκας προειδοποίησε ότι το Ρέθυμνο πρέπει να διαθέτει οργανωμένο σχέδιο για ενδεχόμενο τσουνάμι. Ποιες περιοχές προβληματίζουν τους επιστήμονες, τι προβλέπει η νέα μελέτη και ποιες κινήσεις προστατεύουν πραγματικά τον πληθυσμό;

Τι είπε ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ

Ο καθηγητής Ευθύμης Λέκκας, πρόεδρος του Οργανισμού Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας, μίλησε στο συνέδριο «Rethymno Blue Shield» για την ανάγκη έγκαιρης προετοιμασίας του Ρεθύμνου έναντι ενός πιθανού τσουνάμι. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ των ΝΕΩΝ της 3ης Νοεμβρίου, ο κίνδυνος έχει εξεταστεί επιστημονικά στο πλαίσιο επικαιροποιημένης μελέτης. Πρόκειται για αξιολόγηση φυσικού κινδύνου και όχι για πρόβλεψη συγκεκριμένου σεισμού ή άμεσης καταστροφής.

Οι δύο περιοχές που απαιτούν ιδιαίτερο σχεδιασμό

Στο ανατολικό τμήμα της πόλης, η πυκνή δόμηση, τα χαμηλά υψόμετρα, τα ξενοδοχεία και η αυξημένη κίνηση μπορούν να δυσκολέψουν τη γρήγορη μετακίνηση. Στην Παλιά Πόλη, ο σύνθετος αστικός ιστός και οι στενοί δρόμοι αποτελούν διαφορετικό πρόβλημα. Η αναγνώριση των δυσκολιών δεν σημαίνει ότι όλες οι συνοικίες διατρέχουν ίδιο κίνδυνο· χρειάζονται αναλυτικοί χάρτες και τοπικές οδηγίες.

Γιατί ο τουρισμός αλλάζει την εξίσωση

Κατά τη θερινή περίοδο ο πληθυσμός της πόλης αυξάνεται και μεγάλο μέρος των επισκεπτών δεν γνωρίζει το οδικό δίκτυο ή τα σημεία συγκέντρωσης. Η σήμανση πρέπει να είναι ευδιάκριτη και πολυγλωσσική. Ξενοδοχεία και τουριστικές επιχειρήσεις χρειάζονται εκπαιδευμένο προσωπικό, σαφείς οδηγίες προς τους επισκέπτες και διαδικασίες για άτομα με κινητικές δυσκολίες.

Ο ρόλος του ΒΟΑΚ και οι διαδρομές διαφυγής

Ο Λέκκας αναφέρθηκε στο μεγαλύτερο υψόμετρο του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης ως δυνητικό πλεονέκτημα. Αυτό δεν σημαίνει ότι ο ΒΟΑΚ είναι αυτόματα ασφαλής προορισμός για όλους ούτε ότι η διαφυγή πρέπει να γίνεται με αυτοκίνητο. Η πραγματική ασφάλεια εξαρτάται από τη διαδρομή, το υψόμετρο, την απόσταση και τις επίσημες οδηγίες εκκένωσης.

Τι μας διδάσκουν η Σάμος και οι διεθνείς καταστροφές

Το τσουνάμι μετά τον σεισμό της Σάμου το 2020 υπενθύμισε ότι τέτοια φαινόμενα μπορούν να εμφανιστούν και στο ελληνικό θαλάσσιο περιβάλλον. Οι μεγάλες τραγωδίες του Ινδικού Ωκεανού το 2004 και της Ιαπωνίας το 2011 είχαν διαφορετική κλίμακα και γεωλογικές συνθήκες. Η σύγκριση έχει αξία ως μάθημα για την έγκαιρη προειδοποίηση και την εκκένωση, όχι ως πρόβλεψη ότι το Ρέθυμνο θα βιώσει ανάλογα ύψη κυμάτων.

Η νέα μελέτη και το σχέδιο «Εγκέλαδος-2»

Σύμφωνα με τα ΝΕΑ, ο Δήμος Ρεθύμνης και το ΕΚΠΑ συνεργάζονται για επικαιροποίηση και βελτιστοποίηση του σχεδιασμού «Εγκέλαδος-2», με αντικείμενο τη μείωση σεισμικής διακινδύνευσης. Η μελέτη στηρίζεται σε προηγούμενες εργασίες, μεταξύ των οποίων η μικροζωνική μελέτη του 1998. Το κρίσιμο επόμενο βήμα είναι οι τεχνικές εκτιμήσεις να μετατραπούν σε ασκήσεις, δημόσια προσβάσιμες οδηγίες και συγκεκριμένες διαδρομές.

Τι πρέπει να κάνει κάποιος αν αισθανθεί ισχυρό σεισμό κοντά στη θάλασσα

Σε παραθαλάσσια περιοχή, ένας ισχυρός ή παρατεταμένος σεισμός αποτελεί φυσικό προειδοποιητικό σημάδι για πιθανό τσουνάμι. Μόλις είναι ασφαλές να κινηθεί, ο πολίτης πρέπει να απομακρυνθεί αμέσως από ακτές και χαμηλά παράκτια σημεία προς υψηλότερο έδαφος, ακολουθώντας τις επίσημες οδηγίες. Δεν πηγαίνουμε στην παραλία για να παρακολουθήσουμε τη θάλασσα και δεν επιστρέφουμε πριν δοθεί επίσημη άδεια. Η ασυνήθιστη υποχώρηση ή άνοδος της στάθμης της θάλασσας είναι επίσης προειδοποιητικό σημάδι, αλλά δεν εμφανίζεται υποχρεωτικά σε κάθε περιστατικό.

Η πρόληψη χωρίς πανικό

Ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ διευκρίνισε ότι η εκτίμηση για το Ρέθυμνο δεν αφορά αναγκαστικά φαινόμενο αντίστοιχης κλίμακας με τις μεγαλύτερες διεθνείς καταστροφές. Ούτε μπορεί να προβλεφθεί με ακρίβεια ο χρόνος ενός μελλοντικού σεισμού. Η σοβαρή προετοιμασία δεν χρειάζεται δραματικούς ισχυρισμούς: χρειάζεται χάρτες επικινδυνότητας, δοκιμασμένες οδούς διαφυγής, ενημέρωση σχολείων και ξενοδοχείων και συνεργασία των αρχών.

Τα ερωτήματα που οφείλει να απαντήσει η πολιτεία

Υπάρχουν αναρτημένοι και κατανοητοί χάρτες για κάθε γειτονιά; Πόσος χρόνος χρειάζεται για να μετακινηθούν πεζή κάτοικοι και τουρίστες από το παραλιακό μέτωπο; Έχουν προβλεφθεί εναλλακτικές διαδρομές για ανθρώπους με αναπηρία; Γίνονται τακτικές ασκήσεις; Η αξία μιας επιστημονικής προειδοποίησης θα κριθεί από το αν οι πολίτες ξέρουν τι να κάνουν στην πράξη.

Πηγή: ΤΑ ΝΕΑ, 3 Νοεμβρίου 2026. Για επίσημες οδηγίες πολιτικής προστασίας: Πολιτική Προστασία.