ΜΥΣΤΗΡΙΟ ΣΤΗ ΣΙΒΗΡΙΑ: DNA αποκάλυψε άγνωστο ζώο της Εποχής των Παγετώνων στο σπήλαιο των Ντενίσοβα

Μια ανακάλυψη που θα ήταν σχεδόν αδύνατη χωρίς τις σύγχρονες γενετικές τεχνικές έρχεται από τη Σιβηρία: μικρά θραύσματα οστών αποκάλυψαν την ύπαρξη ενός μέχρι σήμερα άγνωστου μεγάλου θηλαστικού της Εποχής των Παγετώνων. Η έρευνα, που παρουσιάστηκε από το Reuters στις 19 Οκτωβρίου 2026, βασίζεται σε αρχαίο DNA από το περίφημο σπήλαιο Ντενίσοβα και άλλες θέσεις της περιοχής Αλτάι.

Το ζώο που οι ερευνητές ονόμασαν «Yak X»

Η γενετική ανάλυση έδειξε ότι το ζώο ήταν συγγενικό με τα σημερινά γιακ, αλλά ανήκε σε διακριτή εξελικτική γραμμή. Οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν προσωρινά την ονομασία «Yak X». Τα διαθέσιμα οστά ήταν τόσο μικρά και αποσπασματικά ώστε δεν μπορούσαν να ταυτοποιηθούν με σιγουριά μόνο από το σχήμα τους.

Είκοσι αρχαία γονιδιώματα

Οι ερευνητές ανέλυσαν γενετικό υλικό από 20 οστικά θραύσματα και συνέθεσαν 20 αρχαία γονιδιώματα. Η εξελικτική γραμμή του ζώου φαίνεται ότι διαχωρίστηκε από τους προγόνους των σημερινών γιακ πριν από περίπου 400.000 χρόνια. Τα δείγματα καλύπτουν μεγάλο χρονικό εύρος, από περίπου 250.000 έως 200.000 χρόνια πριν μέχρι περίπου 27.000 χρόνια πριν.

Πώς μπορεί να έμοιαζε

Με βάση τη συγγένειά του, το ζώο πιθανότατα έμοιαζε με σύγχρονο γιακ και ζούσε στο ψυχρό οικοσύστημα της στέπας των μαμούθ, μαζί με μαλλιαρούς ρινόκερους, βίσονες και άλλα μεγάλα θηλαστικά. Η ακριβής εμφάνισή του παραμένει υπό διερεύνηση, επειδή δεν έχουν βρεθεί πλήρεις σκελετοί που να επιτρέπουν ασφαλή αναπαράσταση.

Η σύνδεση με τους μυστηριώδεις Ντενίσοβα

Το σπήλαιο είναι γνωστό για τα ίχνη των Ντενίσοβα, μιας εξαφανισμένης ανθρώπινης ομάδας που συγγένευε με τους Νεάντερταλ και τον σύγχρονο άνθρωπο. Οι επιστήμονες θεωρούν πιθανό ότι το Yak X αποτέλεσε μέρος της πανίδας με την οποία συνυπήρχαν οι αρχαίοι αυτοί άνθρωποι και ενδεχομένως θήραμά τους. Η πιθανότητα κυνηγιού δεν έχει επιβεβαιωθεί άμεσα.

Γιατί εξαφανίστηκε

Η εξαφάνιση του ζώου δεν έχει εξηγηθεί οριστικά. Μία υπόθεση συνδέει την πληθυσμιακή του μείωση με περιόδους θέρμανσης και αλλαγής των οικοσυστημάτων. Όμως η παρουσία δειγμάτων έως πριν από περίπου 27.000 χρόνια δείχνει ότι η ιστορία του υπήρξε μακρά και σύνθετη.

Η μεγάλη επιστημονική σημασία

Η ανακάλυψη δείχνει ότι η βιοποικιλότητα του παρελθόντος μπορεί να είναι μεγαλύτερη από εκείνη που αποτυπώνεται στα αναγνωρίσιμα απολιθώματα. Με την ανάλυση αρχαίου DNA, ακόμη και ένα μικροσκοπικό οστικό θραύσμα μπορεί να αποκαλύψει ολόκληρη εξελικτική γραμμή που παρέμενε άγνωστη.

Πηγή: Reuters, 19 Οκτωβρίου 2026.