Ισραήλ: Απελευθερώθηκε Λιβανέζος κρατούμενος μέσω του Ερυθρού Σταυρού – Στο επίκεντρο οι συνομιλίες με τη Βηρυτό

Ένας Λιβανέζος κρατούμενος απελευθερώθηκε από το Ισραήλ και παραδόθηκε στις λιβανέζικες αρχές μέσω της Διεθνούς Επιτροπής του Ερυθρού Σταυρού, σε μια εξέλιξη που συνδέεται άμεσα με τις εύθραυστες συνομιλίες μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου.

Ο άνδρας ταυτοποιήθηκε από λιβανέζικες πηγές ως Μάλεκ Καμάλ Γκάζι. Η παράδοση έγινε στο συνοριακό πέρασμα της Νακούρα, στη νότια ακτή του Λιβάνου, και στη συνέχεια μεταφέρθηκε σε εγκατάσταση των λιβανέζικων υπηρεσιών ασφαλείας στην Τύρο. Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, υποβλήθηκε ή επρόκειτο να υποβληθεί σε ιατρικούς ελέγχους μετά την επιστροφή του.

Η πρώτη επιβεβαιωμένη παράδοση από την έναρξη του πολέμου

Το Associated Press μετέδωσε, επικαλούμενο τη Διεθνή Επιτροπή του Ερυθρού Σταυρού και Λιβανέζους αξιωματούχους, ότι πρόκειται για την πρώτη μεταβίβαση κρατουμένου αυτού του τύπου από την έναρξη του τελευταίου πολέμου μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ, πριν από περίπου έξι μήνες.

Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερη σημασία επειδή το ζήτημα των κρατουμένων και των αγνοουμένων αποτελεί ένα από τα λίγα πρακτικά πεδία στα οποία οι δύο πλευρές εξακολουθούν να διατηρούν δίαυλο επικοινωνίας. Οι επαφές πραγματοποιούνται με αμερικανική διαμεσολάβηση και εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο που περιλαμβάνει την ισραηλινή στρατιωτική παρουσία στον νότιο Λίβανο, την ανάπτυξη του λιβανέζικου στρατού και το μέλλον των όπλων της Χεζμπολάχ.

Τι ανακοίνωσε το Ισραήλ

Το γραφείο του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου ανακοίνωσε ότι το Ισραήλ αποφάσισε να απελευθερώσει πέντε Λιβανέζους πολίτες που είχαν συλληφθεί σε περιοχές του νότιου Λιβάνου οι οποίες βρίσκονται υπό ισραηλινό στρατιωτικό έλεγχο.

Σύμφωνα με την ισραηλινή ανακοίνωση, οι πέντε κρατούμενοι εξετάστηκαν από τις ισραηλινές αρχές και κρίθηκε ότι δεν ανήκαν σε τρομοκρατική οργάνωση και δεν είχαν εμπλακεί σε τρομοκρατική δραστηριότητα. Η απόφαση παρουσιάστηκε ως αποτέλεσμα διαπραγματεύσεων με τη Βηρυτό για τον εντοπισμό και την επιστροφή των λειψάνων ηγετών της λιβανέζικης εβραϊκής κοινότητας, οι οποίοι είχαν απαχθεί και σκοτωθεί τη δεκαετία του 1980.

Η ισραηλινή πλευρά δεν παρουσίασε την κίνηση ως ανταλλαγή αιχμαλώτων με την κλασική έννοια. Την περιέγραψε ως απόφαση στο πλαίσιο των συνομιλιών και ως συνέπεια της προόδου που, σύμφωνα με την ίδια, έχει σημειωθεί στην αναζήτηση των λειψάνων.

Ένας κρατούμενος επιβεβαιωμένος, τέσσερις υπό αναμονή

Μέχρι τη δημοσίευση των τελευταίων διαθέσιμων πληροφοριών, έχει επιβεβαιωθεί με σαφήνεια η παράδοση μόνο του Γκάζι. Λιβανέζικες και ισραηλινές πηγές ανέφεραν ότι συνολικά πέντε άτομα επρόκειτο να απελευθερωθούν, ενώ νεότερες αναφορές έκαναν λόγο για αναμενόμενη παράδοση των υπόλοιπων τεσσάρων.

Ωστόσο, η διαδικασία δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως ολοκληρωμένη πριν υπάρξει ανεξάρτητη επιβεβαίωση για κάθε έναν από τους υπόλοιπους κρατουμένους. Η Διεθνής Επιτροπή του Ερυθρού Σταυρού έχει επισημάνει κατά κανόνα ότι δημοσιοποιεί περιορισμένες πληροφορίες κατά τη διάρκεια ανθρωπιστικών επιχειρήσεων, προκειμένου να προστατεύεται η ασφάλεια των εμπλεκομένων.

Παράλληλα, υπάρχουν διαφορετικές αναφορές για το καθεστώς και την ταυτότητα του Γκάζι. Λιβανέζικες πηγές που επικαλέστηκε το Reuters αρνήθηκαν ότι ήταν μέλος της Χεζμπολάχ και υποστήριξαν ότι οι κρατούμενοι ήταν άμαχοι. Άλλες αναφορές, που βασίζονται σε ισραηλινά μέσα ενημέρωσης, συνέδεσαν τον Γκάζι με τη Χεζμπολάχ. Η συγκεκριμένη διαφορά δεν έχει επιλυθεί ανεξάρτητα και δεν μπορεί να θεωρηθεί οριστικά επιβεβαιωμένη.

Το ευρύτερο πλαίσιο των συνομιλιών

Τον Ιούνιο, Ισραήλ και Λίβανος συμφώνησαν σε ένα αμερικανικής διαμεσολάβησης πλαίσιο που προέβλεπε βήματα για την αποκλιμάκωση. Στους βασικούς άξονες περιλαμβάνονταν η σταδιακή αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τμήματα του νότιου Λιβάνου, η ανάληψη του ελέγχου από τον λιβανέζικο στρατό, η αντιμετώπιση του ζητήματος των κρατουμένων και η αναζήτηση αγνοουμένων και λειψάνων.

Η εφαρμογή του πλαισίου παραμένει δύσκολη. Το Ισραήλ δηλώνει ότι δεν θα αποχωρήσει πλήρως χωρίς εγγυήσεις για τον περιορισμό της Χεζμπολάχ, ενώ η οργάνωση απορρίπτει τον αφοπλισμό της βόρεια του ποταμού Λιτάνι. Η λιβανέζικη κυβέρνηση, από την πλευρά της, αντιμετωπίζει το δύσκολο έργο να ενισχύσει την κρατική κυριαρχία χωρίς να προκαλέσει εσωτερική σύγκρουση με μια οργάνωση που αποτελεί ταυτόχρονα πολιτική δύναμη, ένοπλο σχηματισμό και κοινωνικό δίκτυο.

Ο πρωθυπουργός του Λιβάνου Ναουάφ Σαλάμ χαιρέτισε την επιστροφή του κρατουμένου και δήλωσε ότι η Βηρυτός θα συνεχίσει να εργάζεται για την απελευθέρωση όλων των Λιβανέζων κρατουμένων, τη διαλεύκανση της τύχης των αγνοουμένων και την πλήρη αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από λιβανέζικο έδαφος.

Τι αλλάζει και τι δεν έχει επιβεβαιωθεί

Η παράδοση του Γκάζι αποτελεί χειροπιαστό ανθρωπιστικό βήμα και μπορεί να λειτουργήσει ως μέτρο οικοδόμησης εμπιστοσύνης. Δεν σημαίνει όμως ότι έχει επιτευχθεί συμφωνία για τα πιο δύσκολα ζητήματα, όπως η αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων, ο αφοπλισμός της Χεζμπολάχ ή η οριστική παύση των εχθροπραξιών.

Δεν έχει επίσης επιβεβαιωθεί πλήρως αν και πότε θα παραδοθούν οι υπόλοιποι τέσσερις κρατούμενοι, ούτε αν η διαδικασία συνιστά μέρος ευρύτερης συμφωνίας ανταλλαγής. Μέχρι στιγμής, το μόνο σαφώς επιβεβαιωμένο γεγονός είναι ότι ένας Λιβανέζος κρατούμενος πέρασε μέσω του Ερυθρού Σταυρού από τη Νακούρα στον Λίβανο.

Πηγές

Associated Press – A Lebanese man held prisoner in Israel is released and handed over to Lebanon

Reuters – Israel to release five Lebanese detainees amid talks with Lebanon

The National – Israel set to return five Lebanese detainees to Lebanon