Η Ομοσπονδιακή Επιτροπή Εμπορίου των ΗΠΑ (FTC), μαζί με τις εισαγγελικές αρχές 22 πολιτειών, κατέθεσε τη Δευτέρα 31 Αυγούστου 2026 αγωγή κατά της Amazon, υποστηρίζοντας ότι η εταιρεία επέβαλλε κρυφές προσαυξήσεις στις δημοπρασίες διαδικτυακών διαφημίσεων. Η υπόθεση δεν αφορά την απλή αγορά προϊόντων από την πλατφόρμα, αλλά τον μηχανισμό με τον οποίο επιχειρήσεις πληρώνουν για να εμφανίζονται ψηλότερα στα αποτελέσματα αναζήτησης του Amazon.com και της εφαρμογής της.
Η αγωγή κατατέθηκε σε ομοσπονδιακό δικαστήριο της Πολιτείας της Ουάσινγκτον. Στο πλευρό της FTC βρίσκονται οι πολιτείες Αλάσκα, Αριζόνα, Καλιφόρνια, Κολοράντο, Φλόριντα, Άινταχο, Ιλινόι, Ιντιάνα, Αϊόβα, Κεντάκι, Λουιζιάνα, Μέριλαντ, Νεμπράσκα, Νιου Τζέρσεϊ, Νέα Υόρκη, Βόρεια Καρολίνα, Οκλαχόμα, Πενσιλβάνια, Ρόουντ Άιλαντ, Νότια Καρολίνα, Βερμόντ και Ουάσινγκτον.
Τι υποστηρίζει η αμερικανική αρχή
Σύμφωνα με την FTC, η Amazon παρουσίαζε επί χρόνια τις δημοπρασίες για διαφημίσεις προϊόντων ως διαδικασία «δεύτερης τιμής». Με βάση αυτή τη λογική, ο νικητής μιας δημοπρασίας θα πλήρωνε περίπου ένα σεντ περισσότερο από την αμέσως επόμενη υψηλότερη προσφορά για μια συγκεκριμένη λέξη-κλειδί.
Η καταγγελία υποστηρίζει ότι η Amazon χρησιμοποιούσε παράλληλα ένα μη δημοσιοποιημένο κατώτατο όριο τιμής, με αποτέλεσμα οι διαφημιζόμενοι να πληρώνουν περισσότερο από όσο πίστευαν. Η FTC χαρακτηρίζει την πρακτική παραπλανητική και άδικη, υποστηρίζοντας ότι η εταιρεία αύξανε κρυφά το ποσό που απαιτούνταν για την προβολή προϊόντων σε «Sponsored Products», «Sponsored Brands» και διαφημίσεις προβολής.
Η ομοσπονδιακή αρχή εκτιμά ότι το υποτιθέμενο σύστημα λειτούργησε για περισσότερα από επτά χρόνια και επηρέασε πάνω από ένα εκατομμύριο brands και πωλητές. Σε ξεχωριστή αναφορά της, η FTC σημειώνει ότι περισσότεροι από 500.000 μικροί και μεσαίοι διαφημιζόμενοι συμμετείχαν στις δημοπρασίες. Η καταγγελία κάνει λόγο για πιθανή οικονομική ζημία δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων, όμως το ακριβές ποσό θα κριθεί από τη δικαστική διαδικασία και τα στοιχεία που θα παρουσιαστούν.
Πώς λειτουργεί η διαφήμιση στην Amazon
Οι πωλητές στην Amazon αγοράζουν διαφημιστική προβολή ώστε τα προϊόντα τους να εμφανίζονται όταν ο καταναλωτής αναζητά συγκεκριμένες λέξεις. Για παράδειγμα, ένας πωλητής μπορεί να υποβάλει προσφορά για τον όρο «ασύρματα ακουστικά» προκειμένου το προϊόν του να εμφανιστεί πάνω από οργανικά αποτελέσματα ή δίπλα σε ανταγωνιστικές καταχωρίσεις.
Η πρακτική αυτή έχει γίνει βασικό μέρος του ηλεκτρονικού εμπορίου. Οι επιχειρήσεις δεν ανταγωνίζονται μόνο στην τιμή, στις αξιολογήσεις και στη διαθεσιμότητα, αλλά και στο πόσα χρήματα μπορούν να διαθέσουν για να εξασφαλίσουν ορατότητα. Όταν μια πλατφόρμα ελέγχει ταυτόχρονα την αναζήτηση, τη διαφήμιση και την πώληση, ο τρόπος υπολογισμού της χρέωσης μπορεί να επηρεάσει ολόκληρη την αγορά.
Η FTC υποστηρίζει ότι η Amazon εκμεταλλεύτηκε αυτή την εξάρτηση. Κατά την αρχή, οι διαφημιζόμενοι πίστευαν ότι ανταγωνίζονταν με βάση τις προσφορές τους, ενώ στην πραγματικότητα μπορούσε να ενεργοποιείται υψηλότερη ελάχιστη χρέωση που δεν είχε αποκαλυφθεί. Οι ισχυρισμοί αυτοί δεν αποτελούν ακόμη δικαστικά διαπιστωμένα γεγονότα· είναι allegations της αγωγής και θα πρέπει να αποδειχθούν.
Τι ζητούν η FTC και οι πολιτείες
Οι ενάγοντες ζητούν μόνιμη δικαστική απαγόρευση των πρακτικών που περιγράφουν ως παραπλανητικές, καθώς και χρηματικές κυρώσεις, αποζημιώσεις και επιστροφή χρημάτων όπου αυτό επιτρέπεται. Παράλληλα, επιδιώκουν να υποχρεώσουν την Amazon να λειτουργεί με μεγαλύτερη διαφάνεια ως προς τους κανόνες των διαφημιστικών δημοπρασιών.
Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερη σημασία επειδή η Amazon αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες ψηφιακές διαφημιστικές πλατφόρμες στις ΗΠΑ. Η υπόθεση μπορεί να δημιουργήσει προηγούμενο για τον τρόπο με τον οποίο τα marketplaces αποκαλύπτουν τις προμήθειες, τους αλγοριθμικούς κανόνες και τις ελάχιστες τιμές σε επαγγελματίες που πληρώνουν για προβολή.
Η σημασία για πωλητές και καταναλωτές στην Ελλάδα
Η αγωγή αφορά τις Ηνωμένες Πολιτείες και δεν σημαίνει αυτομάτως ότι ελληνικές επιχειρήσεις δικαιούνται αποζημίωση ή ότι οι ίδιες πρακτικές εφαρμόζονται στην ελληνική αγορά. Ωστόσο, αρκετές ελληνικές εταιρείες και brands χρησιμοποιούν διεθνείς πλατφόρμες ηλεκτρονικού εμπορίου, είτε για πωλήσεις στο εξωτερικό είτε για διαφήμιση προϊόντων σε αγορές όπου δραστηριοποιούνται.
Εάν οι αμερικανικές αρχές αποδείξουν ότι η Amazon έκρυβε συστηματικά μέρος του πραγματικού κόστους των δημοπρασιών, οι συνέπειες μπορεί να ξεπεράσουν το ύψος ενός προστίμου. Η εταιρεία θα μπορούσε να χρειαστεί να αλλάξει τα εργαλεία διαφήμισης, τις ενημερώσεις προς τους πωλητές και τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζει τις χρεώσεις. Αυτό θα επηρέαζε έμμεσα και τις επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν την πλατφόρμα από άλλες χώρες.
Τι δεν έχει επιβεβαιωθεί
Δεν υπάρχει ακόμη δικαστική απόφαση που να διαπιστώνει παρανομία, ούτε έχει ανακοινωθεί τελικό ποσό αποζημιώσεων. Επίσης, οι αναφορές για ζημία άνω των 20 δισ. δολαρίων ή για «δεκάδες δισεκατομμύρια» προέρχονται από τους ισχυρισμούς των αρχών και όχι από τελεσίδικη οικονομική αποτίμηση.
Η Amazon θα έχει τη δυνατότητα να απαντήσει στην αγωγή, να αμφισβητήσει τα πραγματικά και νομικά επιχειρήματα της FTC και να ζητήσει την απόρριψη μέρους ή του συνόλου των αξιώσεων. Η διαδικασία μπορεί να διαρκέσει χρόνια. Το άμεσο αποτέλεσμα, πάντως, είναι ότι η εταιρεία αντιμετωπίζει νέα μεγάλη ρυθμιστική πίεση για το διαφημιστικό της οικοσύστημα, πέρα από τις ήδη υπάρχουσες αντιμονοπωλιακές και καταναλωτικές υποθέσεις.
Πηγές
Ομοσπονδιακή Επιτροπή Εμπορίου των ΗΠΑ – ανακοίνωση της αγωγής
Business
Business
Business
Ελληνικά
Αφήστε μια απάντηση