Οι κώδικες της εξουσίας: γιατί οι ισχυροί μιλούν πάντα έμμεσα

Όποιος παρακολουθεί προσεκτικά τον τρόπο με τον οποίο επικοινωνεί η εξουσία, παρατηρεί κάτι σταθερό: σπάνια μιλά άμεσα. Οι αποφάσεις, οι προθέσεις και οι κατευθύνσεις δεν ανακοινώνονται ωμά. Αντίθετα, μεταδίδονται μέσα από σύμβολα, αριθμούς, εικόνες και επαναλαμβανόμενα μοτίβα.

Η άμεση γλώσσα απευθύνεται στις μάζες. Η έμμεση απευθύνεται σε όσους γνωρίζουν να διαβάζουν.

Η δύναμη του συμβολισμού

Σύμβολα όπως μάτια, πυραμίδες, κύκλοι, σπείρες και συγκεκριμένοι αριθμοί εμφανίζονται επανειλημμένα σε κυβερνητικά κτίρια, εταιρικά λογότυπα, τελετές και παγκόσμια γεγονότα. Δεν πρόκειται για διακόσμηση, αλλά για γλώσσα.

Ο συμβολισμός λειτουργεί υποσυνείδητα. Δεν χρειάζεται να γίνει κατανοητός για να επηρεάσει.

Γιατί όχι ξεκάθαρα;

Η έμμεση επικοινωνία προσφέρει πλεονεκτήματα. Δημιουργεί άρνηση ευθύνης, επιτρέπει πολλαπλές ερμηνείες και διαχωρίζει το κοινό σε δύο κατηγορίες: εκείνους που βλέπουν και εκείνους που απλώς κοιτούν.

Όποιος καταλαβαίνει, δεν χρειάζεται εξήγηση. Όποιος δεν καταλαβαίνει, δεν μπορεί να αποδείξει τίποτα.

Αριθμοί και ημερομηνίες ως κώδικας

Η επανάληψη συγκεκριμένων αριθμών σε γεγονότα, αποφάσεις και ανακοινώσεις δεν είναι τυχαία. Οι αριθμοί λειτουργούν ως χρονικά και συμβολικά σημεία αναφοράς, ενοποιώντας γεγονότα σε ένα κοινό πλαίσιο.

Μέσα ενημέρωσης και εικόνα

Οι εικόνες που επιλέγονται να προβληθούν σε παγκόσμιες κρίσεις είναι συχνά παρόμοιες: άδειοι δρόμοι, στρατιωτική παρουσία, μάσκες, φράγματα. Η εικόνα προηγείται της λογικής και διαμορφώνει συναίσθημα πριν τη σκέψη.

Ο ρόλος της σιωπής

Ό,τι δεν λέγεται είναι συχνά πιο σημαντικό από αυτό που λέγεται. Η αποσιώπηση λειτουργεί ως φίλτρο πραγματικότητας, καθορίζοντας τα όρια της συζήτησης.

Η εξουσία ως αφήγηση

Η εξουσία δεν επιβάλλεται μόνο με νόμους ή δύναμη. Επιβάλλεται με ιστορίες, σύμβολα και επαναλήψεις. Όποιος ελέγχει την αφήγηση, ελέγχει και την αντίληψη.

Ερώτημα προς τον αναγνώστη:
Αν η εξουσία μιλά με κώδικες, πόσα από αυτά που βλέπουμε καθημερινά είναι μηνύματα που δεν μάθαμε ποτέ να διαβάζουμε;